Aansluiten en plaatsen

Twee of meer tonnen koppelen: meer opvang zonder graafwerk

Twee grote watervaten met een emmer erna­ast op een betonnen ondergrond buiten
Foto: Cervando mj — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Waarom koppelen aantrekkelijker is dan één grote ton

Twee tonnen van tweehonderd liter zijn samen goedkoper dan één van vierhonderd, makkelijker te vervoeren, en u kunt ze naast elkaar of om een hoek plaatsen. Bovendien kunt u later een derde bijzetten zonder iets te veranderen aan wat er al staat.

Het principe is simpel: verbind de tonnen onderin met elkaar door, dan werken ze als communicerende vaten. Vult de eerste zich, dan loopt het water door naar de tweede tot beide even vol zijn. Tappen doet u uit één kraan; het niveau zakt in beide tegelijk.

Onderin of bovenin verbinden

Er zijn twee methodes en het verschil is groter dan het lijkt.

Een doorvoer onderin — meestal een kant-en-klare set met twee tules en een slang — laat de tonnen als één grote ton werken. Voordeel: u tapt de volledige inhoud van beide via één kraan. Nadeel: u moet twee gaten boren en goed afdichten, en het bezinksel verdeelt zich over beide.

Een verbinding bovenin, van de overloop van de eerste naar de instroom van de tweede, is eenvoudiger en vaak al voorbereid met een overloopaansluiting. De tweede ton vult zich dan pas als de eerste vol is, en u heeft twee kranen nodig om alles te gebruiken. Voor de meeste tuinen is dit de praktische keuze.

Even hoog, en waterpas

Bij een doorvoer onderin moeten beide tonnen op precies dezelfde hoogte staan. Staat de tweede vijf centimeter lager, dan loopt de eerste altijd het laatst vol en het eerst leeg, en bij het tappen krijgt u lucht in de slang.

Leg daarom één doorlopende, vlakke ondergrond onder beide tonnen in plaats van twee losse setjes tegels. Controleer met een lange waterpas of een rechte lat over beide randen — het oog bedriegt hier makkelijk.

Bezinksel en schoonmaken

Nog een reden om te koppelen die zelden genoemd wordt: bezinksel. In elke ton zakt fijn stof van het dak naar de bodem, en dat komt mee als u de ton helemaal leeg tapt. Bij twee gekoppelde tonnen tapt u in de praktijk zelden alles op, waardoor het bezinksel onderin blijft liggen in plaats van in uw gieter te belanden.

Houd bij het schoonmaken wel rekening met de verbinding. Wilt u één ton legen en uitspoelen, dan moet u de doorvoer eerst afsluiten of de slang losnemen — anders loopt de andere ton gewoon leeg in de ton waar u in staat te werken. Een setje met een kraantje in de doorvoer kost een paar euro extra en maakt dat klusje aanzienlijk eenvoudiger.

Hoe ver kunt u gaan

In principe kunt u blijven doorkoppelen; vier tonnen achter elkaar is niet ongebruikelijk. Twee praktische grenzen: de snelheid waarmee het water zich verdeelt neemt af met elke slang, en de laatste ton in de rij staat 's winters het langst vol met stilstaand water.

Zet daarom de ton waar u het meest uit tapt vooraan, en houd de doorvoerslangen kort en dik. Een halve tuinslang van dertien millimeter tussen twee tonnen laat het water er traag doorheen sijpelen; 32 millimeter doet het werk zonder wachten.

Veelgestelde vragen

Kan ik tonnen van verschillende maten koppelen?
Ja, mits de bovenranden en de doorvoer op gelijke hoogte zitten. Bij verschillende hoogtes verbindt u ze bovenin via de overloop.
Heb ik twee kranen nodig?
Bij een doorvoer onderin niet: één kraan tapt beide leeg. Bij een verbinding via de overloop wel.
Hoe voorkom ik lekkage bij de doorvoer?
Gebruik een set met rubberen ringen aan beide zijden, boor het gat exact op maat en draai handvast aan — te strak vervormt de wand.

Lees ook